ഓൺലൈൻ ഉത്സവ വിൽപ്പനയിൽ പ്രതീക്ഷകൾ തകർന്നു; വളർച്ച ഇത്രയും മന്ദഗതിയിലാകാൻ കാരണം എന്ത്?

ഇന്ത്യയിലെ ഇ-കോമേഴ്‌സ് വിപണിയിൽ നടപ്പുവർഷത്തെ ഉത്സവകാല ഓൺലൈൻ വിൽപ്പന 17 ശതമാനം വർദ്ധിച്ച് 1.41 ലക്ഷം കോടി രൂപയിലെത്തി. അതേസമയം 2023-ന് ശേഷമുള്ള ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ വളർച്ചാ നിരക്കാണിത്. മാർക്കറ്റ് റിസർച്ച് സ്ഥാപനമായ ഡാറ്റം ഇന്റലിജൻസ് (Datum Intelligence) കണക്കാക്കിയിരുന്ന 1.5 - 1.55 ലക്ഷം കോടി രൂപയുടെ വിൽപ്പന ലക്ഷ്യം കൈവരിക്കാൻ ഇത്തവണ സാധിച്ചില്ല. കഴിഞ്ഞ വർഷം 30 ദിവസത്തെ ഉത്സവകാല വിൽപ്പനയിലൂടെ 1.2 ലക്ഷം കോടി രൂപയായിരുന്നു ഇ-കോമേഴ്‌സ് മേഖല നേടിയിരുന്നത്.

വളർച്ച മന്ദഗതിയിലാകാൻ പ്രധാന കാരണങ്ങൾ:

സ്മാർട്ട്‌ഫോൺ വിൽപ്പനയിലുണ്ടായ വൻ ഇടിവ്: മൊത്തം ഓൺലൈൻ വിൽപ്പനയിലെ തിരിച്ചടിക്ക് പ്രധാന കാരണം സ്മാർട്ട്‌ഫോൺ ആവശ്യകതയിലുണ്ടായ കുറവാണ്. 2025-ൽ മൊത്തം ഗ്രോസ് മെർച്ചൻഡൈസ് വാല്യൂവിന്റെ (GMV) 35.2 ശതമാനം സ്മാർട്ട്‌ഫോണുകളായിരുന്നെങ്കിൽ ഇത്തവണ അത് 25 ശതമാനമായി കുറഞ്ഞു.

മെമ്മറി ചിപ്പുകളുടെ വില വർദ്ധനവ് മൂലം ഫോണുകളുടെ ശരാശരി വിൽപ്പന വില 16–19% ഉയർന്നതോടെ, വിറ്റഴിഞ്ഞ ഫോണുകളുടെ അളവിൽ 25–33% ഇടിവുണ്ടായി. ഇത് സ്മാർട്ട്‌ഫോൺ വിപണി മൂല്യത്തിൽ 15 ശതമാനത്തിന്റെ കുറവുണ്ടാക്കി. സ്മാർട്ട്‌ഫോൺ വിൽപ്പന കുറഞ്ഞില്ലായിരുന്നുവെങ്കിൽ മൊത്തം വളർച്ച 17%-ന് പകരം 22% ആയേനെ എന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നു.

ചെറിയ പർച്ചേസ് ബാസ്‌ക്കറ്റുകളും കുറഞ്ഞ ചെലവഴിക്കലും: ഉപഭോക്താക്കളുടെ ബജറ്റിലുണ്ടായ നിയന്ത്രണം കാരണം ശരാശരി ഇടപാട് തുക കുറഞ്ഞു. ഓൺലൈൻ കാർഡ് ഇടപാടുകളിൽ 7% വർദ്ധനവുണ്ടായെങ്കിലും മൊത്തം ഇടപാട് മൂല്യത്തിൽ 6% ഇടിവുണ്ടായി. ശരാശരി കാർഡ് പേയ്‌മെന്റ് തുക 2025-ലെ 6,830 രൂപയിൽ നിന്ന് 13% കുറഞ്ഞ് 5,970 രൂപ ആയി മാറി.

വിപണി ട്രെൻഡുകളിലെ മാറ്റം

ആമസോൺ, ഫ്ലിപ്കാർട്ട്, മീഷോ തുടങ്ങിയ വലിയ പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകൾ മികച്ച ഡിമാൻഡ് അവകാശപ്പെട്ടെങ്കിലും ഇ-കോമേഴ്‌സ് മാർക്കറ്റ് പ്ലേസ് ഓർഡറുകളിൽ 8% വളർച്ച മാത്രമാണ് രേഖപ്പെടുത്തിയത്. അതേസമയം ക്വിക്ക് കോമേഴ്‌സ് (Quick Commerce) വഴി നടത്തുന്ന ഓർഡറുകൾ 75 ശതമാനവും, കമ്പനികളുടെ സ്വന്തം ബ്രാൻഡ് വെബ്‌സൈറ്റുകൾ വഴിയുള്ള ഓർഡറുകൾ 27–30 ശതമാനവും വർദ്ധിച്ചതായി റിപ്പോർട്ട് വ്യക്തമാക്കുന്നു.